Multimedia

Mural historyczny

MURAL UPAMIĘTNIAJĄCY WYBUCH III POWSTANIA ŚLĄSKIEGO.

Rosomak S.A. oraz Fundacja Polskiej Grupy Zbrojeniowej upamiętniły wybuch III Powstania Śląskiego.


W czerwcu 2021 roku, w Siemianowicach Śląskich na budynku i murze spółki Rosomak S.A. powstał wyjątkowy mural historyczny, upamiętniający wybuch III Powstania Śląskiego. To wspólna inicjatywa spółki Rosomak S.A. oraz Fundacji Polskiej Grupy Zbrojeniowej. Projekt jest hołdem dla lokalnej społeczności, która bohatersko walczyła o wolność kraju. Wpisuje się on w działania podejmowane przez Fundację i spółkę, które szczególną wagę przywiązują do podtrzymywania i upowszechniania tradycji narodowej, pielęgnowania polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej.
Mural historyczny wzbogacając krajobraz miejski Siemianowic Śląskich i Aglomeracji Śląskiej, jest istotnym przekazem wpisującym się w nurt współczesnej edukacji historycznej.

Projekt muralu.

Projekt muralu został stworzony w oparciu o kilka podstawowych założeń. Naszą intencją było upamiętnienie bohaterów tamtych wydarzeń, urodzonych lub zamieszkałych w Siemianowicach Śląskich, którzy poza Wojciechem Korfantym, do tej pory pozostawali w cieniu pamięci historycznej. Najważniejszą cechą pracy jest niezwykła szczegółowość, foto-realizm oraz fragmenty trójwymiarowe. Dodatkowym elementem obrazu są, w ciągu dnia niemal niewidoczne, rysunki przedstawiające KTO Rosomak. Wyraźnie można je zobaczyć jedynie w nocy, po włączeniu specjalnie zainstalowanych w tym celu, lamp UV. Powierzchnia to ok. 500 m2.

Główną postacią, przedstawioną na najwyższej ścianie jest płk Jan Emil Stanek, jeden z dowódców powstańczych, mieszkaniec Siemianowic Śląskich, sąsiad i znajomy Wojciecha Korfantego. Płk Stanek, był dowódcą który wydał rozkaz rozpoczęcia II Powstania Śląskiego, które gdyby nie jego decyzja, zostałoby odwołane. Po powstaniach służył w Wojsku Polskim. W czasie II Wojny Światowej trafił do sowieckiej niewoli, gdzie jako oficer miał zostać zastrzelony w Katyniu, ale udało mu się uciec w czasie transportu. Był również więźniem obozu koncentracyjnego i przeżył marsz śmierci. Po wojnie, za dalszą działalność polityczną został aresztowany przez SB. Po wyjściu z aresztu, nadal miał problemy z ówczesną władzą  m.in. odebrano mu mieszkanie. Zmarł w 1961 r.

Obok niego przedstawiono, również urodzonego w naszym mieście, Wojciecha Korfantego, dowódcę dwóch Powstań Śląskich. W wyborach uzupełniających do Reichstagu z czerwca 1918 roku, pokonał niemieckiego kandydata, mimo iż jawnie opowiadał się za oderwaniem Górnego Śląska, Wielkopolski i części Pomorza od Rzeszy. 25 października 1918 roku wystąpił w parlamencie berlińskim z postulatem przyłączenia tych ziem do Polski. Wszedł też w skład Naczelnej Rady Ludowej, kierującej od końca grudnia tegoż roku powstaniem wielkopolskim. W 1920 roku był polskim komisarzem plebiscytowym na Górnym Śląsku, energicznie agitując za Polską. Po niezbyt korzystnej dla Polski interpretacji wyników plebiscytu z marca 1921 roku przez Radę Ambasadorów Ententy, stanął na czele III Powstania Śląskiego.

Tło dla tych postaci stanowi zdjęcie wozu powstańczego "Korfanty", który co ciekawe, w pewnym momencie również znajdował się na terenie Siemianowic Śląskich.

Na niższej części muralu, znajdują się zdjęcia powstańców i postacie w różnych sytuacjach. Zdjęcie na schodach wykonano przy, istniejącym do dzisiaj, budynku Poczty Polskiej w centrum Siemianowic Śląskich, przed wyruszeniem do walki. W sfotografowanej grupie, znajduje się dziadek jednego z pracowników spółki oraz dowódca grupy - Karol Gajdzik.

Pierwszym, wyraźnie widocznym w dolnej części muralu bohaterem jest Tadeusz Bawół. Był działaczem siemianowickiego gniazda Towarzystwa Gimnastycznego "Sokół", pełnił rolę kuriera razem ze Zdzisławem Stęślickim, członek Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska, uczestnik III Powstania, znany na świecie tenor operowy używający pseudonimu Franco Beval.

Odkryła go Janina Korolewicz-Waydowa, podczas przesłuchania zorganizowanego na prośbę Katowickiego Towarzystwa Muzycznego, które chciało poznać jej opinię o głosie młodego zecera. Przesłuchanie wypadło bardzo dobrze i Bawół został skierowany na intensywną naukę śpiewu. Niewiele ponad pół roku później, 3 lutego 1935 debiutował na scenie Teatru Wielkiego w Warszawie jako Jontek w Halce Moniuszki.

W 1937 jako stypendysta wyjechał do Mediolanu na dalszą naukę i już 9 stycznia 1940 debiutował w La Scali jako Andrea Chenier, w operze Umberto Giordano. Sukces zaowocował wieloma propozycjami z włoskich teatrów: z Rzymu, Bari, Triestu. W kwietniu 1940 wrócił do La Scali; później śpiewał również na innych europejskich scenach operowych, włącznie z londyńską Covent Garden. Uwagę artystycznego świata zwrócił fenomenalnym tenorem, w Polsce był zupełnie nieznany.

Obok Tadeusza Bawoła znajduje się portret wspomnianego wcześniej Karola Gajdzika. Urodzony w Przełajce (obecnie dzielnica Siemianowic Śląskich) Należał do TG „Sokół”. Uczestniczył we wszystkich Powstaniach Śląskich. Był Dowódcą 4 Pułku Wojsk Powstańczych. W sierpniu 1922, został odznaczony przez marszałka Józefa Piłsudskiego, wraz z grupą najbardziej zasłużonych powstańców, Krzyżem Virtuti Militari. W 1939 dowodził oddziałem samoobrony w Przełajce. Aresztowany przez gestapo, został osadzony w obozie koncentracyjnym, przeżył marsz śmierci. Po II Wojnie Światowej był represjonowany przez władze PRL. Zmarł 1955 w Siemianowicach Śląskich.
Kolejną postacią wyróżniająca się w centralnej części pracy jest Walenty Fojkis, który w czasie III Powstania był dowódcą 1 Pułku Powstańczego im. J. Piłsudskiego. We wrześniu 1939 r. dowódca Powstańczej Samoobrony kopalni "Michał". Po zakończeniu wojny był naczelnikiem gminy Michałkowice i posłem do sejmu RP i Sejmu Śląskiego.

Ostatnią przedstawioną postacią jest Zdzisław Tadeusz Stęślicki, syn dr. Jana Nepomucena Stęślickiego, działacz TG "Sokół", kurier Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. Ochotnik - żołnierz 1 Pułku Strzelców Bytomskich, uczestnik akcji plebiscytowej II i III powstania śląskiego. W III Powstaniu, jako porucznik Wojska Polskiego, pełnił służbę przy Komendzie Głównej Powstańczej. Był oficerem zawodowym w randze kapitana 58 Pułku Piechoty, z Poznania przeniesiony do Korpusu Ochrony Pogranicza Sarny. We wrześniu 1939 r. otrzymał nominację na kwatermistrza pułku i pełnomocnictwa zastępcy dowódcy pułku. 16 IX 1939 r. prowadził Pułk do nocnego natarcia na Niemców pod Sądową Wisznią, wyszedł z okrążenia rozbijając oddziały niemieckiej dywizji zmotoryzowanej. Ostatecznie po wkroczeniu sowietów dostał się do niemieckiej niewoli. Po wojnie już nie podjął służby, podobnie jak płk Jan Emil Stanek.

Wykonanie

Kompleksową realizację projektu powierzyliśmy Wojciechowi Walczykowi. W ostatnich latach namalował wiele murali m.in. o tematyce patriotycznej, w tym serię obrazów nt. Powstań Śląskich dla miasta Katowice.

źródło: historyk, dr hab. Zdzisław Janeczek

Rosomaki w Śląskim ZOO

Na początku 2018 roku Śląski Ogród Zoologiczny w Chorzowie zyskał nowego mieszkańca. Jest nim - urodzona w Czechach - samiczka rosomaka, Tatyana. To dopiero trzeci przedstawiciel tego gatunku w Polsce (pierwsza samica).

Jako producent Kołowych Transporterów Opancerzonych ROSOMAK, które od wielu lat służą polskim żołnierzom, nasza spółka objęła tego sympatycznego drapieżnika patronatem. Wspólnie ze Śląskim ZOO dbamy o to, aby Tatyana miała wszystko czego jej trzeba i żeby w tutejszym Ogrodzie czuła się jak najlepiej.

Rosomaki to odważne i waleczne drapieżniki. Potrafią przetrwać w najtrudniejszych warunkach atmosferycznych, polując na zwierzęta znacznie większe od siebie takie jak jelenie, renifery lub łosie. Zanotowano również przypadki ataków na watahy wilków i niedźwiedzie. Ich naturalnym środowiskiem są obszary tundry i tajgi w Europie Północnej i Azji oraz górzyste tereny Ameryki Północnej.

Pod koniec 2019 roku do Tatyany dołączył drugi rosomak - Thor. Para drapieżników zamieszkuje nowoczesny wybieg, który prawie w całości, można obserwować dzięki zainstalowanym przez naszą spółkę kamerom.


Tapety

Zachęcamy do pobrania tapet na pulpit z KTO Rosomak.

Galeria

Zdjęcia Kołowych Transporterów Opancerzonych Rosomak.